कपिलवस्तु, बुद्धभूमि १५ चैत्र
बुद्धभूमि नगरपालिका,नगरकार्यपालिकाको कार्यालय बुडढी कपिलवस्तुले आर्थिक वर्ष २०८१/०८२ मा कुल २८६ वटा योजना तथा खरिद कार्य सञ्चालन गरेको तथ्यांकले देखाएको छ। पालिकाको आर्थिक वर्ष २०८१/०८२ को प्रतिवेदनलाई विश्लेषण गर्दा विकास निर्माणका अधिकांश योजना उपभोक्ता समिति मार्फत कार्यान्वयन भएका छन् भने ठेक्का प्रणाली मार्फत सञ्चालन हुने योजनाको संख्या तुलनात्मक रूपमा कम रहेको पाइएको छ ।
कुल सञ्चालन भएका योजना मध्ये २३१ वटा योजना उपभोक्ता समितिबाट कार्यान्वयन गरिएको छ, जुन कुल योजनाको ठूलो हिस्सा हो। यसले स्थानीय स्तरमा जनसहभागिता बढाउने, रोजगारी सिर्जना गर्ने तथा साना तथा मध्यम प्रकृतिका योजनामा समुदायको स्वामित्व सुनिश्चित गर्ने नगरपालिकाको नीति प्रभावकारी रूपमा कार्यान्वयन भएको संकेत गर्दछ।
यस्तै, ५५ वटा योजना ठेक्का (कन्ट्र्याक्ट) प्रणाली मार्फत सञ्चालन गरिएको छ। प्राविधिक जटिलता, उच्च लागत तथा समय सीमाको दृष्टिले संवेदनशील योजना ठेक्का प्रक्रियाबाट अघि बढाइएको देखिन्छ। विशेषगरी १० लाख रुपैयाँ वा सोभन्दा माथिका योजनाहरु ठेक्का प्रक्रियाबाट सञ्चालन गरिएको तथ्यांकले जनाउँछ, जसले ठूला परियोजनामा प्रतिस्पर्धा र गुणस्तर सुनिश्चित गर्न खोजिएको बुझिन्छ ।
विश्लेषणका आधारमा हेर्दा, बुद्धभूमि नगरपालिकाले साना तथा समुदायमा प्रत्यक्ष प्रभाव पार्ने योजनामा उपभोक्ता समितिको प्रयोगलाई प्राथमिकता दिएको छ भने ठूला र प्राविधिक रूपमा जटिल योजनामा ठेक्का प्रणाली अपनाएको देखिन्छ। यो मिश्रित मोडलले विकास कार्यलाई दुवै कोणबाट सन्तुलित बनाउन मद्दत गरेको छ ।
तर, उपभोक्ता समिति मार्फत सञ्चालन हुने योजनामा पारदर्शिता, प्राविधिक गुणस्तर र अनुगमनको चुनौती रहन सक्ने भएकाले यसतर्फ थप ध्यान दिन आवश्यक देखिन्छ। साथै, ठेक्का प्रणाली मार्फत सञ्चालन हुने योजनामा समयमै सम्पन्नता र लागत नियन्त्रणमा कडाइ गर्नुपर्ने आवश्यकता पनि उत्तिकै देखिन्छ ।
समग्रमा, आर्थिक वर्ष २०८१÷०८२ मा बुद्धभूमि नगरपालिकाले स्थानीय स्रोत, जनसहभागिता र प्रतिस्पर्धात्मक प्रणालीलाई संयोजन गर्दै विकास कार्यलाई अघि बढाएको देखिन्छ, जसले दिगो र प्रभावकारी विकासको आधार तयार पार्ने अपेक्षा गर्न सकिन्छ ।
बुद्धभूमि नगरपालिकाका ८८% योजना ९०% भन्दा बढी सम्पन्न
प्रगतिमा सकारात्मक संकेत, केही योजना अझै सुस्त
कपिलवस्तु, बुद्धभूमि १० चैत्र
बुद्धभूमि नगरपालिका, नगरकार्यपालिकाको कार्यालय बुडढी कपिलवस्तुले आर्थिक वर्ष २०८१÷०८२ मा सञ्चालन गरेका योजनाहरूको कार्य सम्पन्न प्रगतिले समग्रमा सकारात्मक तस्वीर प्रस्तुत गरेको छ। उपलब्ध तथ्यांक अनुसार कुल २३१ योजना मध्ये अधिकांश योजना उच्च प्रगतिमा पुगेका छन् भने केही योजना भने अपेक्षाकृत सुस्त देखिएका छन्।
तथ्यांक अनुसार ९० प्रतिशत देखि १०० प्रतिशत सम्म काम सम्पन्न भएका योजना संख्या २०३ रहेको छ, जुन कुल योजनाको करिब ८८ प्रतिशत हो। यसले नगरपालिकाले अधिकांश योजनाहरू समयमै सम्पन्न गर्न सफलता हासिल गरेको देखाउँछ।
यस्तै, ७५ प्रतिशतदेखि ९० प्रतिशतसम्म सम्पन्न भएका योजना २४ वटा रहेका छन्। यी योजनाहरू अन्तिम चरणमा रहेको र छिट्टै सम्पन्न हुने सम्भावना देखिन्छ।
तर, ५० प्रतिशतदेखि ७५ प्रतिशतसम्म मात्र प्रगति भएका योजना संख्या ३ रहेको छ भने ५० प्रतिशतभन्दा कम प्रगति भएका योजना केवल १ वटा मात्र रहेको तथ्यांकले देखाउँछ। यद्यपि संख्या कम भए पनि यस्ता योजनामा देखिएको ढिलाइले कार्यान्वयन प्रक्रियामा केही समस्या वा चुनौती रहेको संकेत गर्दछ।
विश्लेषणका आधारमा हेर्दा, बुद्धभूमि नगरपालिकाले अधिकांश योजनाहरू प्रभावकारी रूपमा अगाडि बढाएको देखिन्छ। विशेषगरी उच्च प्रतिशतमा सम्पन्न भएका योजनाको संख्या धेरै हुनु व्यवस्थापन, अनुगमन तथा कार्यान्वयन पक्ष सुदृढ रहेको प्रमाण मानिन्छ।
तर, कम प्रगति भएका योजनाहरूको हकमा समयमै समस्या पहिचान गरी समाधान गर्ने, प्राविधिक तथा प्रशासनिक समन्वयलाई अझ सुदृढ बनाउने आवश्यकता देखिन्छ।
समग्रमा, आर्थिक वर्ष २०८१÷०८२ मा बुद्धभूमि नगरपालिकाले योजनाको कार्यान्वयनमा उल्लेखनीय प्रगति हासिल गरेको देखिए पनि शत प्रतिशत उपलब्धि सुनिश्चित गर्न बाँकी रहेका योजनामा थप ध्यान दिनुपर्ने देखिन्छ।
प्रतिक्रिया